Nr 3/1997

Straż Pożarna na rzecz ochrony zabytków

Dariusz Ratajczak
W 1995 r. skontrolowano 2096 obiektów, w tym 1122 obiekty kultu religijnego, 663 muzealne, 50 administracyjnych, 13 hotelowych, 37 obiektów skansenowskich. Stwierdzono ponad 9000 nieprawidłowości.

Od Pełnomocnika Rządu

Tadeusz Polak
"Cenne, bezcenne/ utracone" to niezwykłe pismo. Jego otwarta formuła pozwala na zaprezentowanie nie tylko specjalistom, ale również szerokiej opinii publicznej tematów, które dotychczas bądź nie znajdowały zainteresowania, bądź byty prezentowane marginalnie.

Trumny św. Wojciecha

Agnieszka Kasprzak-Miler
Bolesław Krzywousty kazał sporządzić nową trumnę dla cennych relikwii św. Wojciecha pozbawionych stosownej oprawy. Jednak próżno by szukać odpowiedzi na pytanie, jak ta druga trumna wyglądała. Jedyną informację można znaleźć w kronice Galla Anonima, który podaje, iż ważyła 80 grzywien złota (co równa się dzisiejszym 16 kilogramom) i była ozdobiona drogimi kamieniami oraz perłami.

Najpiękniejsza polska buława

Zdzisław Żygulski jun.
Buława jest znakiem wysokiej rangi wojskowej, mocno związanym z polską historią. Przysługiwała przede wszystkim hetmanom, ale nieraz przybierał ją sam król, jako zwierzchnik sił zbrojnych Rzeczypospolitej, a czasem przywłaszczali ją sobie magnaci dowodzący własnymi wojskami.

Szczęśliwie ocalony

Piotr Ogrodzki
Kościół w Klępsku oparł się temu najgroźniejszemu z żywiołów, chociaż zagrożenie go nie ominęło. To, że kościół nie podzielił losu wielu innych wspaniałych zabytków, zawdzięcza przezorności, wytrwałości i konsekwencji działania ks. Olgierda Banasia, który potrafił swoją pasją zachowania zabytku porwać wiele osób i instytucji.

Interpol

Od redakcji
Polska była jednym z założycieli INTERPOL, ale po II wojnie światowej wystąpiła ze struktur organizacyjnych. Dopiero w 1990 roku staliśmy się ponownie pełnoprawnym członkiem. INTERPOL działa poprzez biura krajowe, które opierają się o struktury policyjne poszczególnych państw członkowskich.

Nieznane zbiory heraldyczne i ich opracowanie

Wojciech Krawczuk
Jedną z najpopularniejszych dziedzin zbieractwa były ta związana z heraldyka i genealogią. Wynikało to oczywiście ze struktury społeczeństwa i choć stan szlachecki wchodził już wówczas w "smugę cienia", to przynależność do niego, możliwość udokumentowania swych roszczeń, biegłość w koligacjach i heraldyce uznawana była za wiedzę niezwykle przydatną.

Kradzież w Gnieźnie

Mieczysław Frydrych
Po przetopieniu przy pomocy palnika acetylenowego skradzionych elementów sarkofagu św. Wojciecha, przestępcy uzyskali ok. 27 kg złomu srebrnego, który w płóciennym worku zakopali w ziemi przy płocie ogrodu w pobliżu miejsca zamieszkania.

Kradzież z Auli Leopoldyńskiej

Piotr Ogrodzki
Czy jednak naprawdę należy się dziwić złodziejom, którzy okradli "perłę" Uniwersytetu Wrocławskiego, skoro statystycznie w ciągu jednej doby okrada się ponad 4 obiekty sakralne? Smutne to, ale żadne świętości nie są naprawdę bezpieczne.

Kradzieże dzieł sztuki na świecie. Złodzieje w Galerii Narodowej w Oslo.

Piotr Ogrodzki
W 1995 r. w czasie dorocznej konferencji Międzynarodowego Komitetu do Spraw Bezpieczeństwa Muzeów, która odbyła się w Norwegii, brak ochrony zwiedzanych muzeów zaskoczył większość uczestników. Zdziwienie było i po drugiej stronie: "Kradzieże dzieł sztuki, to w ogóle nie jest problem!". Kilku muzealników z Niemiec, Austrii i Francji pokiwało głowami, westchnęło i krótko skomentowało: "Do czasu, koledzy, do czasu".